Ngô đông trở lại thời "vàng son", nhìn từ điển hình Nam Phương Tiến

Thứ hai - 07/11/2016 06:59
Là cây vụ đông chủ lực, tuy nhiên nhiều năm gần đây, cây ngô hết sức chật vật trong việc duy trì SX, thậm chí nhiều nơi tụt mạnh diện tích. Tuy nhiên ở nhiều địa phương, cây ngô lại đang dần lấy lại vị thế nhờ có sự gắn kết với chăn nuôi gia súc.

Cứu cánh của chăn nuôi

Tại Hà Nội, dù dành nhiều chính sách nhưng bức tranh về SX vụ đông ngày càng ảm đạm, nhất là những cây vụ đông truyền thống như đậu tương, ngô. Tuy nhiên tại xã Nam Phương Tiến (Chương Mỹ) nhiều năm qua, diện tích vụ đông vẫn luôn được duy trì ổn định, nhất là cây ngô vẫn được nông dân lựa chọn.

15-54-01_dscf3384
Ngô vẫn là cây vụ đông được nông dân Nam Phương Tiến lựa chọn
 

Nam Phương Tiến là xã vùng xa của huyện Chương Mỹ, đồng đất bán sơn địa, ruộng bậc thang nên việc dồn điền đổi thửa hết sức khó khăn, quy mô ruộng đất còn rất manh mún. Tuy nhiên nhiều năm qua, xã này lại luôn đi đầu của huyện Chương Mỹ trong SX vụ đông. Đặc biệt, trong khi diện tích ngô vụ đông tại nhiều địa phương liên tục tụt dốc thì Nam Phương Tiến vẫn vẫn duy trì được diện tích ngô rất lớn.

Về Nam Phương Tiến những ngày này, những cánh đồng ngô dù mới xuống chân ruộng được hơn một tháng nhưng đã xanh mướt, tốt ngang ngực. Ông Lê Văn Lanh, GĐ HTX Nông nghiệp Nam Phương Tiến cho biết: Vụ đông 2016, toàn bộ diện tích đất 2 lúa chân vàn có thể SX được cây vụ đông đều được phủ 100% ngô, với tổng diện tích trên 80ha, chiếm gần 20% tổng diện tích ngô vụ đông của toàn huyện Chương Mỹ. SX ngô ở nước ta đang gặp rất nhiều khó khăn trước làn sóng ngô NK, tuy nhiên, nông dân Nam Phương Tiến có lý riêng khi vẫn trung thành với cây ngô vụ đông.

Bà Nguyễn Thị Hiện ở khu Đồi Miễu (xã Nam Phương Tiến) lý giải, cây ngô giá trị không cao, nhưng lại là cứu cánh cho người chăn nuôi, nhất là những gia đình nuôi trâu bò.

Bà Hiện bảo, nhà có ba đứa con thì cả ba đều đi làm ăn xa, một mình bà xem tự xoay sở xem như tự mình nuôi mình bằng việc nuôi ba con bò. Mỗi năm, một con bò cái cho ra một bê con, giá bèo nhất cũng 15 triệu đồng, chỉ cần có hai bê con thì ẵm 30 triệu đồng.

15-54-01_dscf3387
Ảnh: Lê Bền
 

“Trước đây, nông dân trong xã cũng có thời chuyển sang các loại cây vụ đông như khoai tây, đậu tương, rau màu…, tuy nhiên cuối cùng vẫn quay lại với cây ngô, bởi chỉ có cây ngô mới phát triển được tốt vào mùa đông để chăn nuôi”, bà Hiện cho biết.

Tuy nhiên, khó khăn nhất vẫn là duy trì nguồn thức ăn, đặc biệt là vào mùa đông, mặc dù đã có trồng cỏ voi nhưng đây là giai đoạn mà cỏ voi không phát triển được. Vì vậy, đây là giai đoạn mà cây ngô vụ đông đóng vai trò cứu cánh cho chăn nuôi. Ngô gieo dày một chút, sau một tháng đã có thể đánh tỉa cho bò ăn dần.

Tới lúc ngô bắt đầu chắc hạt, có thể thu dần lá gốc, giai đoạn bắp ngô bắt đầu ngả vàng, có thể cắt ngọn, thu dần lá để cho bò ăn dần. Tính ra, cây ngô có thể hỗ trợ cho chăn nuôi bò trong vòng 2 - 3 tháng, suốt từ tháng 11 năm trước tới tháng 2 năm sau.
 

Bí quyết tăng diện tích

Theo ông Lê Văn Lanh, GĐ HTXNN Nam Phương Tiến, một trong những yếu tố giúp diện tích ngô đông ở xã này duy trì khá ổn định những năm qua là nhờ sự vào cuộc hỗ trợ về kỹ thuật và giải pháp canh tác của Trung tâm Chuyển giao công nghệ và Khuyến nông (Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam), đặc biệt là phương pháp làm đất tối thiểu, kết hợp với ngô bầu giúp chủ động thời vụ.

TS Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Chuyển giao công nghệ và Khuyến nông cho biết, ngô là cây ưa ấm, cần tổng nhiệt lượng lớn nên thời vụ xuống xuống giống vụ đông cần phải sớm, trước 5/10 hàng năm, nếu trồng sau 5/10 thì không nên làm, bởi thời gian có nắng ít, ngô phát triển kém, thậm chí không thể chín hạt.

15-54-01_dscf3372
Ảnh: Lê Bền
 

Vì vậy, phương châm trong SX ngô đông phải là “sáng lúa, chiều ngô”. Lúa gặt tới đâu, không cần làm đất mà chỉ cần cắt gốc rạ, đưa ngô đã làm bầu sẵn xuống ruộng tới đó, càng sớm càng tốt. Với giải pháp làm bầu sẵn, sẽ rút ngắn được thời vụ từ 7 - 10 ngày so với gieo thẳng, đồng thời cũng hạn chế được rủi ro do gặp mưa.

Cây ngô đã làm bầu sẵn đưa xuống chân ruộng lập tức bén rễ, phát triển như thổi, trong khi gieo thẳng bằng hạt, nếu gặp mưa đầu vụ đông thì tỉ lệ nảy mầm rất kém, vừa không đảm bảo được mật độ, phát triển cũng rất kém, thậm chí phải gieo lại.

Phương pháp làm đất tối thiểu kết hợp với làm bầu không chỉ khắc phục được sức ép thời vụ, giúp ngô sinh trưởng tốt, đồng đều, mà còn giúp giảm thiểu tối đa công lao động, qua đó mở rộng được diện tích gieo trồng.

Bà Tạ Thị Hương, xóm Đồi Mít (xã Nam Phương Tiến) cho biết, dù gia đình chỉ còn hai vợ chồng già nhưng vụ đông năm nay, một tay bà cũng có thể đảm đương được tới 6 sào ngô.

“Trước đây, trồng ngô phải làm đất, lên luống, mỗi sào ngốn vài ngày công làm đất, vì vậy mỗi nhà nhiều lắm chỉ làm được 2 - 3 sào ngô là kịch. Còn bây giờ, chỉ cần đưa bầu ngô đã gieo sẵn đặt xuống nền đất ướt là xong, vì vậy mỗi người cũng có thể mở rộng diện tích hàng mẫu”, bà Hương phân tích.

 

Tác giả bài viết: LÊ BỀN

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây